Een goede vriend vroeg me ooit: "Jan, waar wil jij eigenlijk een verschil maken in deze wereld?" De vraag overviel me. Wat eruit kwam, had ik niet voorbereid, en het kwam recht uit mijn hart: ik wil mensen helpen om veerkracht op te bouwen, zodat ze beter kunnen omgaan met de tegenslagen die in elk leven komen.
Zo opgeschreven klinkt dat als een zin voor op een affiche. Voor mij betekent het veel meer, en daar heb ik een reden voor. Veerkracht is wat ik zelf noodgedwongen heb moeten leren.
De ene crisis na de andere.
"Crisis is mijn thuis, lach ik wel eens." Dat zei ik dit jaar in een interview met Psychologies, en het is waarschijnlijk de kortste samenvatting van mijn leven.
Mijn leven bestond een tijd lang uit de ene crisis na de andere. Thuis was het niet eenvoudig, en mijn ouders deden hun best in omstandigheden die dat moeilijk maakten. Op school liep het mis, en daarna volgden een paar harde jaren: verkeerde vrienden, verkeerde keuzes, en een periode waarin ik bang was om buiten te komen.
Ik verhuisde naar Mechelen en begon helemaal opnieuw. Ik dacht dat ik daarmee van de crisissen verlost was. Niets was minder waar. Er volgde een zwaar auto-ongeval met kerst, een paar jaar later zag ik mijn vader sterven, opnieuw met kerst, en nog wat later zat ik in de storm op Pukkelpop.
Van crisis naar een betekenisvol leven.
Om met mijn eigen verleden te leren omgaan, volgde ik heel wat opleidingen: coaching, psychotherapie, mindfulness. En toen ik zelf weer op adem was, begon ik te werken met mensen die in hun eigen crisis zaten. In 2012 werd ik gevraagd om een grote organisatie door een crisis te helpen. Daarna volgde een tweede, en dat werk doe ik vandaag nog.
Wat ik uit al die crisissen geleerd heb, is veerkracht. Ik heb er niet voor gekozen, en ik had er waarschijnlijk nooit tijd in gestoken als het niet moest. Toch ben ik blij dat ik het geleerd heb, want vandaag kan ik het doorgeven.
Wat is veerkracht?
Veerkracht is het vermogen om je aan te passen aan stress en tegenslag. Je veert terug, zoals een tak die doorbuigt onder de sneeuw en weer rechtkomt als die gesmolten is. Wie veerkrachtig is, laat de moed minder snel zakken en gaat door, ook als het tegenzit.
Veerkracht leer je, en meestal omdat het moet.
Een deel ervan krijg je mee. De rest leer je, vaak uit ervaringen die pijn deden.
Veerkracht leer je, en meestal omdat het moet.
De zeven eigenschappen van veerkrachtige mensen.
Dit zijn de zeven eigenschappen die ik in mijn praktijk telkens terugzie bij mensen die na een val weer rechtkomen.
- Ze aanvaarden wat ze niet kunnen veranderen. Feiten, situaties, gebeurtenissen, en ook hoe mensen nu eenmaal zijn. Hun energie gaat naar wat wel binnen hun bereik ligt.
- Ze zoeken een oplossing. Ze kunnen improviseren, en ze blijven niet achteromkijken.
- Ze halen de les uit wat gebeurd is, en zoeken wat de volgende keer wel werkt.
- Ze praten. Ze stellen vragen en leggen makkelijk contact met mensen die hen verder kunnen helpen, of die hen gewoon nieuwe energie geven.
- Ze geloven dat ze het kunnen. Ze vertrouwen erop dat wat ze doen iets uitmaakt, ook als niet alles lukt.
- Ze aanvaarden zichzelf en anderen zoals ze zijn. Ze hebben vrede met hun eigen emoties, en ze vinden dat je het recht hebt om mens te zijn.
- Ze zoeken zin. Ze willen begrijpen hoe de wereld in elkaar zit, ze hebben een doel voor ogen, en ze zetten hun kracht in voor iets wat groter is dan zijzelf.
Om mee te nemen
Je hoeft niet te wachten tot het moet. Hoe je veerkracht opbouwt voor het misloopt, lees je in het tweede deel: 10 manieren om meer mentale ruimte te krijgen.
Jan Jacobs
Jan Jacobs begeleidt mensen die veel verantwoordelijkheid dragen en zichzelf daarbij gemakkelijk voorbijlopen, om weer bewust te kiezen waar hun tijd en energie naartoe gaan. Hij werkt sinds 2007 als coach en is erkend psychotherapeut. In maart 2026 verscheen zijn boek Sterker na de val, en elke week lezen zo’n 6.000 mensen mee met Coach Jan Magazine. Jan heeft een praktijk in Mechelen en werkt ook online.
Loop jij jezelf ook voorbij? Plan een eerste gesprek
Hoe wil je hiermee verder?
Ik wil zelf beginnen
Geef je hoofd zeven minuten minder werk
Een korte begeleide oefening voor wanneer alles tegelijk blijft doorgaan. Je hoeft niet te kunnen mediteren. Je hoeft alleen te luisteren.
Luister naar de oefeningLiever samen aan de slag? Plan een eerste gesprek →
